거란소자
耶律宗教墓誌銘
(3)
Ab ay
조부
,
,
yeruuldii
야율의
nadbarən
왕조의
tadoor
다섯째
χaa
군주
ging
景
sunγʷ
宗
χonγʷ tii
皇帝
.
.
Soylaḥaar
낳은
ay
아비
,
,
sin
秦
zin
晉
guy
國
onγʷ
王
,
,
ging
景
sunγʷ
宗
χonγʷ
皇
tiin
帝의
ǰudəər
둘째
beγ
아이
.
.
Tay
大
onγʷ
王
,
,
sin
秦
zin
晉
guy
國
onγon
王의
moo
큰
beγ
아이
.
.
Mɵɵ
어미
,
,
mirgii
발해의
Čiňuu
치뉴
aḥuy
낭자
,
,
(4)
taan
丹
gurən
나라의
üü
거룩한
χaa
군주
Oroγon
오록의
oraad
뒤의
pon
자손
.
.
Naḥay
외가 웃어른
piin
妃의
čiiž
피
χarəyəəň
이었다
.
.
Öǰöγund
어릴 적에
suyəəň
태어난
unguz
모습
šeḥan
·
əmən
지방의
s/zonəlaḥay
·
uǰən
안에
ooy
들어가
sin
秦
zin
晉
guy
國
onγond
王에게
uhuləhələň
시집갔다
.
.
Χorəǰ
·
χörää
·
awrbaaz
·
uy
일
š/žawraa
·
mɵɵ...
·
kər
라고
(5)
čing
承
teen
天
χonγʷ
皇
tay
太
χaw
后
maḥaǰ
크게
χoraaň
기뻐했다
,
,
k/giiləbiň
·
.
.
Tay
大
onγon
王이
suyzəəl
태어나자
,
,
tugʷəəl
일찍이
ää ay
백부
šing
聖
sunγʷ
宗
χonγʷ
皇
tii
帝
beγ
아이
boolaḥay
로 삼아
awy
취（取）하고
əwrəhəər
길렀다
.
.
Š/žulələhəəň
·
χorəlaḥaaň
·
maḥaǰ
크게
omoz
깊이
(6)
aay
있다
əwrbəň
자랐다
öləndii pulugʷ
여럿보다 더
derən
·
dəw
아우
J̌üüpən
쥐픈
tay
太
šıı
師
tay
大
onγʷ
王
poor
별
puhʷəbən
·
lewer
·
χarəluḥuy
·
χör
산（山）
murən
강（江）의
s/zuhuy
·
aľii
얻고
üluuǰ
거룩한
čiižənd
피에
χarəyii
이어
suyii
태어나
mää
큰
...aγazən
·
oǰoγond
어릴 적에
čəər
이루었다
.
.
Puluguǰ
아주
loyəər
·
...əlaγ
·
uyl
재능
(7)
naa
·
aaldaḥaar
전해졌다
üduuldələg
·
s/zunγuǰ
·
š/žaḥad
·
šııd
·
öl
많은
ǰawd
수백（數百）
kəzəhəld
세상에
bürııond
·
t/dabəyəəň
·
ünəə
·
yaald
·
menγən
·
kuu
사람
kəəoruhuǰ
·
š/žuləgəzən
·
š/žəərǰiň
·
əwz
풀
moo
큰
nayəlaḥar
·
p/baaľii
·
borborən
·
š/žəərǰiň
·
nəməd
·
taḥaḥʷar
·
...
아니
čəwhuy
·
mawəə
·
üniň
·
ňar
·
um
·
ǰuu
·
...aand
·
(8)
...
아니
yəwdii
·
aayəlaγ
·
š/žəərǰiň
·
ʊʊ
물
um
·
oǰoγʷ
작은
moḥon
큼의
t/dəəb
·
awyəlaḥay
·
.
.
Azar
관대한
bəhəəl
이며
məgəzəəl
·
čəər
했다
.
.
Yar
·
buu
僕
bəhəəl
이며
χežbələn
·
əwləhəy
없앤다
.
.
J̌erəl
존귀한
bəhəəl
이며
...
아니
murižuḥoḥor
·
.
.
Moo
큰
bəhəəl
이며
...
아니
örəg
·
.
.
Šeḥey
선（善）을
...ər
·
...
아니
...uuǰ
·
em
·
modaaňəndii
악으로부터
ňumuḥulər
·
diwdəhər
·
(9)
tərəəň
·
ör
·
naa
·
yaay
·
※
·
·
※
·
·
χaḥan
가한（可汗）의
uynd
일에
səəb
대단히
p/bederəər
·
umurəər
·
aay
있다
s/zəwəəii
·
uhuyəərdəəl
·
ňayən
·
mɵɵrəər
·
yawr
·
alaar
·
an
·
borbor
올바른
ňaar
하늘
aməndii
·
č/ǰerbii
·
p/barəlaγ
·
budaγ
·
əwǰ
·
š/žər
·
ʊʊ
물
...
노란
arəbungʷəəld
·
s/zadəluḥʷiň
·
(10)
uǰələg
·
k/gan
·
buu
이다
ǰerəl
존귀한
moo
큰
...
아니
üluuǰ
거룩한
s/zaadii
·
kərəg
·
suyuuǰ
·
tay
大
onγʷ
王
...
아니
tay
大
onγʷ
王
kərəg
·
nazəyuuǰ
·
üluuǰ
거룩한
s/zaad
·
tay
大
onγʷ
王
umur
처음
ponγʷ
方
ngüü
禦
šıı
師
booľ
되고
gʷəən
官
čaa
察
šıı
師
χayrbəl
요령（遙領）의
əmən
지방의
(11)
toγʷ šiin
절도사의
iirz
관직들
üriil
·
dəmələhələr
제수（除授）되었다
yəwǰ
바뀌고
onγod
왕자들
šaaľəd
낭군（郞君）들
senγun
상온（詳穩）
ǰadaγ
두 번
waaǰ
나와
Tamur
타무르
əmən
지방의
toγʷ šii
절도사
ǰadaγ
두 번
podii
돌아와
uyii
와
der
남（南）
uud
면（面）
lemγaa
林牙
ing
應
ǰəwn
州의
ngii
宜
ǰəwn
州의
toγʷ šii
절도사
guy
歸
χʷaan
化의
toγʷ šii
절도사
podii
돌아와
(12)
uyii
와
yəwǰ
바뀌고
der
남（南）
uud
면（面）
puu
副
buu
部
šüü
署
əəd
이들
iirəzəər
관직들에
aay
있다
məgələg
·
s/zewǰ
·
labuγʷ
·
ňeeləhəy
·
...aan
·
uy
일
kuhuǰ
·
aarǰəlaḥar
·
buu
僕
yaan
射의
iir
관직
dəmələhəy
제수（除授）되어
...əz
·
oorduud
·
...ʊʊ
총관（總管）
p/booldələr
·
mää
큰
...ʊʊ
명문
š/žooruḥuǰ
·
(13)
s/zunγulaḥay
·
öl
많은
kuhund
사람에게
t/dəəb
·
χorəlaḥaar
·
təə
그
daaǰ
·
šıı
使
senγən
相의
iir
관직
dəmələhəy
제수（除授）되어
...
·
üm
·
ňoḥorən
·
talən
·
s/zenγund
·
podii
돌아와
ooy
들어가
...
·
uud
위의
söön
宣
küy
徽
waaǰ
나와
aləǰən
·
əmən
지방의
uy
일
...əər
·
(14)
podii
돌아와
uyii
와
ňaar
하늘
...aan
·
uy
일
aarǰəlaḥar
·
č/ǰəgən
·
uud
위의
ilbər
이리필（夷離畢）
əəd
이들
iirz
관직들
aľii
얻고
alaaň
·
budələbiň
·
uy
일
...ii
·
s/zaalaḥay
·
ayn
아비의
mɵɵn
·
iirənd
·
s/zonəlaḥay
·
oor
·
day
大
nuy
內
təhin
척은（惕隱）
p/booldələr
·
(15)
gʷəən
官
gaw
誥
gʷəər
집
χaa
군주
...aal
·
...aar
지었다
ii
·
bayən
·
yeeruhuǰ
·
nayraḥay
·
※
·
·
dəwn
·
aľii
얻고
əwrəhəər
길렀다
ir door
이후
č/ǰiižən
·
onγod
왕자반（王子班）
uuruhʷiň
·
gonγʷ
廣
ling
陵
gün
郡
onγon
王의
iir
이름
dəmələhəy
제수（除授）되어
ping
平
ǰəwn
州의
uy
일
...ər
·
waadələr
·
t/dədii
·
(16)
yəwǰ
바뀌고
kiing
興
ǰuungʷ
中
puu
府
...əər
·
oraan
뒤에
lingən
·
uy
일
...ər
·
uyii
와
əwr
나이
...
예순
ǰirənd
둘에
※
·
·
s/zəməələər
·
χ/γelii
·
gʷəəǰəər
·
saay
있고
tuurbər
졸（卒）했다
mää
큰
ünəə
·
ezodbud
·
k/guyrər
·
tawzəəl
·
uǰəd
·
say
의사（醫師）
...əľər
·
...
아니
χoraar
·
k/gənərəə
·
ňaar
하늘
kəruguy
·
mərəə
·
(17)
p/boolaḥaal
·
...
아니
uhʷəər
·
or
·
tuu
·
kuu
사람
kəruguy
·
šeḥey
선（善）을
...aar
지었다
...
아니
aľəər
·
urəl
·
χoduγʷ
복（福）
uun
위에
dooľ
듣고
χayəľəlaγ
·
p/bülügʷ
·
čiiž
피
dooľ
듣고
p/baaľəl
·
omoz
깊이
aayəər
·
nəgur
벗
k/gənii
·
dawrii
·
χoomən
·
...əər
·
orəǰ
·
əzənuhuy
·
iirəzəər
관직들에
(18)
ooľəəň
·
t/demiž
·
öl
많은
※
·
·
aľəər
·
t/duluhʷəəl
·
aay
있다
uy
일
məgəəň
·
t/demiž
·
öl
많은
χ/γazalən
·
k/gənuuǰ
·
kuu
사람
əwuy
없다
əməz
·
※
·
·
k/gan
·
č/ǰəǰ
·
uyəəň
·
ewäärii
·
š/žəərǰuuǰ
·
k/gaa
·
č/ǰazaa
·
nuḥur
·
k/gan
·
č/ǰəǰ
·
aadəbiň
·
oraan
뒤에
(19)
tawzkuuǰ
·
ünəəň
·
muu
毛
šıınd
詩에
tig
가로되
azar
관대한
nayəǰəər
·
gün
君
sıı
子
χaruu
검은
kuhun
사람의
ay
아비
mɵɵ
어미
kii
期
an
·
borbor
올바른
tay
大
onγʷ
王
um
·
kuhun
사람의
...əə
·
mɵɵ kuu
아내
təhin
척은（惕隱）
mɵɵ
어미
č/ǰəguǰ
·
žəgəz
·
naḥaňəərən
·
oǰoγʷ
작은
ayn
아비의
(20)
ňaruγuň
·
t/diləə
·
senγ
相
gungʷ
公
χayəliň
·
puužiň
부인
ǰirən
둘의
tadooň
다섯째
beγ
아이
χaan
韓
guy
國
puužiňən
부인의
iir
이름
č/ǰəəň
·
nayəǰəəň
·
t/diwr
·
omoǰ
·
p/bəəldəhəəň
·
Awyəəň
아우연
mɵɵr
길
puluguǰ
아주
č/ǰəəň
·
tay
大
onγʷ
王
mɵɵn
·
ay-d
부조（父祖）
mɵɵd
·
baγaň
아이들
dɵɵr
넷
(21)
moo
큰
beγ
아이
čəwngʷəəld
·
ǰudəər
둘째
beγ
아이
terii
·
beraan
·
uud
면（面）
s/zeen
·
ngiw
·
üy
·
senγ
將
gün
郡
mää
큰
※
·
·
t/dəməəň
·
naḥaňəərən
·
moo
큰
aǰən
·
ǰudəər
둘째
tay
太
šıı
師
ňawraγiň
·
puužiň
부인
ǰirən
둘의
beγ
아이
s/ziniň
·
š/žaaľənd
·
uhuləhəəň
·
ǰudəəň
둘째
(22)
χoduγʷ
복（福）
naḥaňəərən
·
moo
큰
aǰən
·
kuungur
·
tayəbənd
·
uhuləhəəň
·
ňaar ʊʊrdəlaḥaar
重熙
...ədiň
·
ǰir
둘
ay
해
□
χör□oγʷ
·
sayr
달
poor
열
ǰir
둘
ňerənd
날에
ňer
날
s/zonii
·
poo
때
nayraḥay
·
kəəm
성지（聖旨）
※
·
·
...ʊʊ
총관（總管）
※
·
·
uy
일
alər
·
uyəər
·
əwgʷiňər
·
s/zəgəə
·
tayəb
·
əwzəd
·
mɵɵd
·
(23)
aabiňəd
·
t/denγud
·
mɵɵ
어미
ǰüü
主
k/gəə
·
mɵɵ
어미
nəgur
벗
mɵɵ
어미
lawγʷiň
·
aḥuy
낭자
dəw
아우
dorəloǰ
·
tay
太
üy
尉
man
·
t/danγ
·
aḥuy
낭자
t/dəəzəd
·
č/ǰuhʷ...
·
aḥuy
낭자
loon
·
t/dee
·
aḥuy
낭자
mižəd
·
naḥaňəərən
·
ňaw...igiň
·
puužiň
부인
č/ǰʊʊγʷ
·
mɵɵ
어미
mɵɵn
·
k/güü
·
bölee
·
aḥuy
낭자
(24)
ay-d
부조（父祖）
baγaň
아이들
čəwngʷəəld
·
uruu
·
k/geen
·
taan
丹
nüü
·
terii
·
uruu
·
χoduγʷ
복（福）
mɵɵd
·
baγaň
아이들
mää
큰
t/dəməəň
·
aḥuy
낭자
χöroo
·
s/ziniň
·
šaaľ
낭군（郞君）
ǰudəəň
둘째
※
·
·
χoduγʷ
복（福）
baz
또한
öl
많은
čiiž
피
...əər
·
k/gan
·
č/ǰəw
·
aay
있다
ʊʊ
물
ňanabaz
눈물
man
·
əzənuluzəər
·
(25)
mää
큰
χoom
·
kuu
·
dorəər
·
ňuḥuz
·
※
·
·
awlər
·
mərəə
·
ňaruγʷ
·
der
남녘에
uud
위의
※
·
·
ňoγoold
·
uy
일
aləlaḥaar
·
təhən
·
mɵɵ
어미
ňewňəər
·
tuungʷ
·
k/gəə
·
gungʷ
公
ǰüü
主
tawgʷ
·
p/bööizüü
·
moo
큰
※
·
·
čəwngʷəəld
·
tay
太
šıı
師
č/ǰəǰ
·
(26)
s/zuḥun
·
※
·
·
uyəər
·
aal
·
üləməzəg
·
dawyəəň
·
č/ǰeenəər
·
mɵɵr
길
ňeer
·
nerənd
무덤에
mərgəəň
적은
...əlaḥay
·
aľuuǰən
·
χoraa
·
kər
라고
k/gidəhəy
·
aarǰəə
·
sʊʊ
흰
※
·
·
oǰoγʷ
작은
...əəň
·
t/dežeγ
·
uyl
재능
t/daγul
·
aləlaγan
·
uňuγʷ
·
š/žää
·
※
·
·
mərəgər
·
p/bəduhur
·
ləgən
·
(28)
(29)
ünəə
·
※
·
·
suyəər
태어난
kuu
사람
Čawň
차운
※
·
·
yalaḥal
·
buu
이다
k/güüamirii
·
kəəluhuǰ
·
t/dor
·
※
·
·
əəluhuzəg
·
kəəluhuǰ
·
t/dugʷiinəədugʷəər
·
ʊʊ
물
bayəǰ
·
budələbiň
·
t/diwr
·
soondiň
·
š/žur
·
mɵɵ...uuǰ
·
χ/γaľən
·
k/guu
·
※
·
·
yawlaḥaaň
·
uy
일
š/žəərǰiň
·
(30)
äär
·
s/zerəluuǰ
·
əwlən
·
lʊʊ
용（龍）
iirəzəər
관직들에
yawaar
·
təw
·
təw
·
meḥand
·
aarǰəlaḥaar
·
yɵɵ
·
yɵɵ
·
borbor
올바른
yalaḥal
·
š/žeḥeluuǰ
·
öl
많은
χ/γazal
·
k/gənuur
·
aľuuǰ
·
əǰ
·
uǰəd
·
p/buhud
·
oǰoγʷ
작은
moo
큰
k/gan
·
ňeeľəər
·
(31)
ay
아비
mɵɵ
어미
χ/γožaaz
·
p/benaγay
·
lab
·
dawyəlaḥaar
·
mɵɵr
길
s/zunγuǰ
·
ǰiižbər
·
č/ǰəw
·
...
·
ay-d
부조（父祖）
nayruḥuǰənd
·
oozəəl
들자
puluguǰ
아주
※
·
·
※
·
·
dəw
아우
aaň
·
mərəgiň
·
š/žur
·
an
·
yɵɵaγ
·
uy
일
baz
또한
k/gum
·
※
·
·
inoləlaḥay
·
(32)
χ/γaal
·
χ/γaal
·
kəzəhəld
세상에
suyuuǰ
·
...
·
...
·
məgər
·
mərəə
·
...aγazən
·
om
·
uyl
재능
ləhəər
·
...ər
·
s/zum
·
p/bəər
·
ünəəň
·
kuuzər
·
tərəb
·
š/žudumiň
·
mɵɵr
길
χʷaaň
·
s/zum
·
yaγ
·
čiiž
피
χarəyəəňəər
·
ǰerəl
존귀한
yaγ
·
meḥand
·
aay
있다
(33)
aald
·
※
·
·
tuurbər
졸（卒）했다
...
예순
ǰirənd
둘에
χayəľəlaγ
·
kuu
사람
menγ
천（千）
aald
·
taauu
·
č/ǰol
·
s/zɵɵň
·
※
·
·
bay
·
χör
산（山）
onaaň
·
um
·
č/ǰəən
·
ǰur
마음
...
아니
nay
·
ǰəm
朕
ünəəň
·
...
아니
gin
·
ňar
·
enižii
·
k/gənuur
·
χonγʷ
皇
ňoγol
·
umugʷəəň
·
s/zuḥulər
·
(35)
tay
大
onγon
王의
ňəə
·
ayn
아비의
ňew
·
tuungʷ
·
k/gəə
·
gungʷ
公
ǰüü
主
mɵɵn
·
k/güüy
·
ay
해
kuu
사람
č/ǰabuγʷ
·
senγ
將
gün
郡
mɵɵn
·
ňewy
·
baγaň
아이들
gʷəə
·
saam
三
čaa
察
ǰaa
·
ay
해
kuu
사람
ǰaw
·
k/giw
·
mɵɵn
·
dəw
아우
ayn
아비의
※
·
·
aan
·
(1)
«
《
Mää
크다.f
dewrd
중앙의.f
...ii
거란의.f
χuurǰ
PN
gur-ən
나라(f)-gen
dəh-əər
오르다-p.pst.m
gonγʷ
廣
ling
陵
gün
郡
onγ-on
王-gen
ner-ənd
무덤-dat
mərg-əəň
적다-pst.f
...ʊʊ
명문
:
:
orəlbəň
서（序）
čəh-əəl
하다-c.sim
»
》
.
.
Bidəg-ənd
글-dat
küžəy-ləg
벼슬하다-p.lg
šaaľ
OT
Sʊʊ
PN
...-aar
짓다-p.pst.m
.
.
《大中央契丹 Χuurǰ 國故廣陵郡王墓誌銘――倂序》 文職 郞君 Sʊʊ가 지었다.
(3)
Ab ay
조부
,
,
yeruuldii
야율의
nadbar-ən
왕조(m)-gen
tadoor
다섯.ord.m
χaa
군주
ging
景
sunγʷ
宗
χonγʷ tii
皇帝
.
.
Soy-laḥ-aar
태어나다-caus-p.pst.m
ay
아비
,
,
sin
秦
zin
晉
guy
國
onγʷ
王
,
,
ging
景
sunγʷ
宗
χonγʷ
皇
tii-n
帝-gen
ǰudəər
둘.ord.m
beγ
아이
.
.
Tay
大
onγʷ
王
,
,
sin
秦
zin
晉
guy
國
onγ-on
王-gen
moo
크다.m
beγ
아이
.
.
Mɵɵ
어미
,
,
mirgii
발해의.f
Čiňuu
PN
aḥuy
낭자
,
,
조부는 遼朝 제5대 可汗인 景宗皇帝이다. 생부는 秦晉國王으로, 景宗皇帝의 次子이다. 大王은 秦晉國王의 長子이다. 모친은 발해의 Čiňuu 낭자로,